Viêm quanh khớp vai thể đông cứng - Cận lâm sàng viêm quanh khớp vai
Trang chủ > Viêm quanh khớp vai > Viêm quanh khớp vai thể đông cứng

Viêm quanh khớp vai thể đông cứng

Viêm quanh khớp vai thể đông cứng
4 (80%) 17 votes

viêm quanh khớp vai thể đông cứng

Bệnh viêm quanh khớp vai thể đông cứng, Nguyên nhân – triệu chứng và cách điều trị

Viêm quanh khớp vai thể đông cứng (Frozen shoulder)

Định nghĩa

VQKV thể đông cứng hay còn được gọi với cái tên khoa học là Frozen Shoulder, là một bệnh khá thường gặp, là một dạng của viêm khớp quanh vai, chiếm tỷ lệ khoảng gần 10% các trường hợp này. So với thể viêm quanh khớp vai thông thường, bệnh viêm quanh khớp vai thể đông cứng có số lượng người mắc cao thứ hai trong danh mục.

Viêm quanh khớp vai thể đông cứng có nguyên nhân bệnh nằm ở bao khớp ổ chảo – cánh tay, đặc điểm của bệnh là hoàn toàn không xuất hiện tổn thương tại khớp, sụn hay vi khuẩn. Nếu rơi vào các nguyên nhân khác, bệnh sẽ được định nghĩa ở thể khác.

Nguyên nhân gây bệnh

Có thể chia tập hợp các nguyên nhân này thành hai thể:

Thể nguyên phát: trường hợp bệnh xuất hiện không thông qua một bệnh lý liên quan nào khác.

Thể thứ phát: trường hợp bệnh xuất hiện sau chứng viêm quanh khớp vai thể thông thường.

Cho đến thời điểm hiện tại, bệnh vẫn chưa được xác định rõ ràng chắc chắn nguyên nhân cụ thể, nhưng nhìn chung, ta có thể dựa vào một số yếu tố nguy cơ như sau để chẩn đoán về bệnh:

  • Bệnh chỉ thường xuất hiện ở độ tuổi sau trung niên, tức tầm 40 tuổi trở đi đến 60 tuổi, khá hiếm khi phát hiện bệnh ở người trẻ tuổi.
  • Tỷ lệ nam giới mắc bệnh cao hơn nữ giới.
  • Thường xuất hiện ở những trường hợp cá nhân có tiền sử chấn thương khớp vai, bất động khớp vai một thời gian, tính cả chấn thương phần mềm và gãy xương.
  • Có những hoạt động mạnh liên quan đến khớp vai, ví dụ như chơi tennis, cầu lông, bơi lội, golf…
  • Người bị đột quỵ não có nguy cơ mắc viêm quanh khớp vai thể đông cứng cao gấp 3 – 4 lần người thường; còn tỷ lệ này lên tới 5 – 6 lần đối với các bệnh nhân tiểu đường.
  • Đột quỵ não: Bệnh nhân đột quỵ não có tỉ lệ bị đông cứng khớp vai bên liệt cao hơn 3 – 4 lần người bình thường.
  • Những người bị mắc vấn đề với rễ thần kinh đoạn sống cổ.
  • Một số căn bệnh mãn tính khác: bệnh cường giáp, suy giáp, viêm khớp dạng thấp
  • Và vẫn có một số trường hợp không xác định được nguyên nhân và các yếu tố nguy cơ liên quan, và thông thường bác sĩ có suy đoán do một số yếu tố bất định như sự thay đổi hormone, rối loạn thần kinh sinh dưỡng, sự yếu đi của màng hoạt dịch khớp vai…

Triệu chứng, dấu hiệu nhận biết bệnh

triệu chứng bệnh viêm quanh khớp vai thể đông cứng

Ảnh minh họa: các triệu chứng viêm quanh khớp vai thể đông cứng

Nếu xét theo biểu hiện lâm sàng, bệnh viêm quanh khớp vai thể đông cứng sẽ trải qua 3 giai đoạn với những biểu hiện cụ thể:

  • Giai đoạn đau khớp vai (painful stage): đau khu trú tại vùng vai (thường là một bên vai), đau bất kể ngày đêm, đau tăng dần theo thời gian, đau hơn khi có cử động khớp; bệnh nhân gặp khó khăn trong mọi vận động liên quan đến khớp vai, cảm thấy cứng khớp.
  • Giai đoạn vai đông cứng (frozen shoulder): vận động tại bả vai lúc này không có sự tham gia của khớp ổ chảo – cánh tay mà như một thể thống nhất, kéo theo cả bả vai; mọi hoạt động liên quan đều bị hạn chế trầm trọng; cơn đau sẽ giảm dần theo tình trạng đông cứng hoàn toàn của khớp, nhưng sẽ không biến mất hẳn.
  • Giai đoạn tan đông (thawing stage): nếu khớp quay trở lại hoạt động dần (sau nhiều tháng, thậm chí là nhiều năm), thì cơn đau quanh khớp vai cũng quay trở lại và dần tăng hơn về cường độ. Hai triệu chứng này có biểu hiện khá đối chiều nhau. Tuy nhiên cơn đau lúc này không dữ dội như ở giai đoạn painful stage.

Nếu xét theo biểu hiện cận lâm sàng, bác sĩ có thể chỉ ra cho bệnh nhân những biểu hiện sau đây:

  • Không thấy tổn thương tại khớp và xương bả vai khi chụp X-quang.
  • Tương tự điều trên khi tiến hành siêu âm khớp vai, một số trường hợp có thể sẽ thấy tổn thương cơ gân, bao gân.
  • Chụp cộng hưởng từ MRI sẽ thấy: sụn, xương, ổ chảo, các cấu trúc phần mềm bình thường; bao khớp dày lên, phù nề, bao hoạt dịch mỏm dưới cùng bị thoái hóa, gân cơ chóp quay rách đứt, canxi tích tụ tại gân cơ chóp quay…
  • Đặc biệt, việc bơm thuốc cản quang để phục vụ chụp X-quang hay MRI trong trường hợp bệnh viêm quanh khớp thể đông cứng sẽ bị hạn chế khá nhiều. Ở thể khớp bình thường, bác sĩ có thể bơm được khoảng 10ml thuốc cản quang, còn ở thể bệnh dạng đông cứng, bác sĩ chỉ có thể bơm được 2ml, nguyên nhân là do thể tích khoang khớp bị thu hẹp, các túi cùng thanh mạc không cho phép ngấm thuốc. Triệu chứng có thể nhận ra khá rõ thông qua hình ảnh sau khi chụp.
  • Nếu tiến hành nội soi, sẽ thấy màng hoạt dịch tại khớp vai bị loét; có thể xuất hiện hoại tử, xung huyết, xơ dính; khoang khớp bị hẹp lại.

Điều trị bệnh viêm khớp quanh vai thể đông cứng

Nhìn chung, đây là dạng bệnh khá khó khăn và cần thời gian điều trị lâu dài. Sự xơ hóa và hóa cứng của bao khớp khiến cho khả năng phục hồi không thể đảm bảo nhanh chóng. Bệnh thường có xu hướng hết đau dần, cải thiện hoạt động khớp sau quá trình điều trị nội trú tích cực, tỷ lệ này chiếm đến 90% bệnh nhân và không cần đến áp dụng điều trị ngoại khoa. Tuy nhiên, nếu như sau 3 tháng điều trị nội khoa không có tiến triển, thì phẫu thuật giải phóng khớp là biện pháp tích cực nhất được bác sĩ chỉ định, tỷ lệ này chỉ chiếm khoảng 10% bệnh nhân. Chính vì thế, việc điều trị phụ thuộc rất nhiều vào quá trình tập luyện và sử dụng các phương pháp tích cực thích hợp.

ĐIỀU TRỊ NỘI KHOA

+ Thuốc giảm đau các nhóm salixilate, paracetamol.

+ Thuốc chống viêm không steroide (chỉ sử dụng trong giai đoạn painful stage và thawing stage – tức là giai đoạn đầu và cuối, không dùng trong giai đoạn khớp đông cứng).

+ Tiêm corticoid vào ổ khớp, tác dụng tách các xơ dính, tuy nhiên thuốc chỉ tiêm rất hạn chế và người bệnh không được tự ý quyết định tiêm, phải được chỉ định và thực hiển bởi bác sĩ xương khớp chuyên khoa, trong điều kiện vô trùng. Vẫn có xuất hiện một số trường hợp nhiễm khuẩn khớp vai do tiêm corticoid không đúng quy trình, đây là dạng biến chứng nặng nhất.

+ Vật lý trị liệu:

  • Các biện pháp tăng tuần hoàn dinh dưỡng khớp vai, giảm đau chống viêm được áp dụng: hồng ngoại, sóng cực ngắn, sóng ngắn, xung điện, vi sóng, paraffin…
  • Các bài tập dần hồi phục chức năng bao khớp, giải phóng khớp: bài tập con lắc, nắn trị liệu, tập theo tầm vận động khớp vai (gập cánh tay ra trước, ra sau, xoay cánh tay).
  • Sử dụng dụng cụ hỗ trợ: thang gióng, gậy, tay quay…
  • Thủ thuật kéo giãn khớp vai.

“Những bài tập đều cần được hướng dẫn cụ thể bởi các chuyên viên vật lý trị liệu chuyên khoa, các thủ thuật cũng phải được thực hiện với máy móc đảm bảo, chuyên viên vật lý trị liệu có tay nghề, kinh nghiệm, nếu không muốn gây ra những tác dụng phụ có hại.”

Những lưu ý bệnh nhân không được thực hiện trong quá trình điều trị:

  • Không tự ý uống thuốc giảm đau, chỉ dùng theo liều lượng được bác sĩ chỉ định vì thuốc sẽ gây hại cho gan, dạ dày.
  • Không xoa bóp vị trí đau bằng dầu nóng, rượu thuốc, cao xoa bóp… vì sẽ làm co rút bao khớp mạnh hơn, bệnh trở nên trầm trọng hơn.

ĐIỀU TRỊ NGOẠI KHOA

điều trị viêm quanh khớp vai thể đông cứng

Cách điều trị viêm quanh khớp vai thể đông cứng

Như đã nói, phẫu thuật chỉ áp dụng khi điều trị nội khoa sau 3 tháng không thấy tiến triển, chức năng khớp vai tê liệt hoàn toàn, cơ quanh khớp vai bắt đầu teo. Kỹ thuật nội soi khớp vai, tiến hành bóc tách điểm dính, cắt đôt các dải xơ dính, cắt gọt gai xương, loại bỏ ổ viêm… Tuy nhiên nếu quá trình phẫu thuật không cẩn thận, bệnh hoàn toàn có thể tái phát sau đó.

Ngoài ra, bệnh nhân cũng có thể áp dụng điều trị bệnh bằng phương pháp Đông y, khắc phục được nhược điểm không sử dụng lâu dài của thuốc Tây y, lại giúp quá trình điều trị bệnh tiến hành nhanh hơn, ổn định hơn, ngăn chặn tái phát bệnh về lâu dài. Thảo dược Đông y vốn luôn an toàn kể cả nếu phải sử dụng trong thời gian dài hạn. Tuy nhiên, điều mà người bệnh cần quan tâm là lựa chọn đúng bài thuốc điều trị chứ không phải hỗ trợ điều trị thông thường. Một trong số những bài thuốc được các bác sĩ chuyên khoa xương khớp của các bệnh viện lớn khuyên dùng đó là Thái Y Tọa Cốt Phong (thuộc về dòng họ Nguyễn Thượng, do Viện Sưu tầm và Nghiên cứu Nam dược Việt Nam đứng ra tiếp nhận và phát triển). Bài thuốc có thể mang lại hiệu quả đã được chứng minh qua cả trăm năm, là điều trị bệnh trực tiếp qua các quy tắc Y học cổ truyền, loại bỏ nguyên nhân bệnh, bồi bổ khí huyết, can tạng, nuôi dưỡng sụn khớp, cơ gân. Nhờ vậy mà người bệnh có thể thấy bệnh tiến tiển nhanh hơn, ổn định hơn, hiệu quả sau một liệu trình khoảng 3 tháng kéo dài.

Bệnh viêm quanh khớp vai thể đông cứng cần thời gian điều trị và phục hồi, vậy nên người bệnh không thể nôn nóng. Thái độ và sự tự ý thức của bệnh nhân đóng vai trò đặc biệt quan trong trong hiệu quả điều trị bệnh.

Trả lời

Thư điện tử của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *

DMCA.com Protection Status