Trang chủ > Cẩm nang bệnh khớp > Chuyện về Lương y Nguyễn Thượng Minh

Chuyện về Lương y Nguyễn Thượng Minh

Chuyện về Lương y Nguyễn Thượng Minh
3.6 (72%) 15 votes

Thái Y Tọa Cốt PhongThái Y Phục Cốt Vương là hai bài thuốc Đông y nổi tiếng mang lại hiệu quả trong điều trị các bệnh cơ – xương khớp như thoái hóa xương khớp, thoát vị đĩa đệm, viêm đa khớp dạng thấp, đau dây thần kinh tọa, đau vai gáy, viêm bao gân… Hai bài thuốc được biết đến từ hàng trăm năm nay và đã giúp hàng ngàn người thoát khỏi bệnh. Song câu chuyện về nguồn gốc của hai bài thuốc này và Lương y Nguyễn Thượng Minh – “truyền nhân” đời thứ 3 và là người có công đưa bài thuốc phổ biến hơn, nhiều bệnh nhân xương khớp được điều trị hơn, lại chưa nhiều người biết tới.

Truyền nhân đời thứ 3

Lương y Nguyễn Thượng Minh hiện sống tại xóm Kim Tân, xã Kim Sơn, huyện Định Hóa, Thái Nguyên, song hiếm khi hàng xóm láng giềng thấy ông ở nhà. Trước kia, nhà thuốc Đông y Dược Thái y Viện của ông dù không lớn nhưng ngày nào cũng kín người bệnh tìm đến để chữa trị, đa số là các bệnh về cơ xương khớp. Ông chỉ dành một gian nhỏ để làm không gian sinh hoạt riêng cho gia đình, còn lại toàn bộ không gian dành để hành nghề thuốc. Nhưng từ hai năm trở lại đây, với tâm nguyện giúp đỡ cho những người cao tuổi và có hoàn cảnh đặc biệt khó khăn, không có đủ chi phí và sức khỏe để lặn lội xa xôi lên Thái Nguyên để chữa bệnh, Lương y đã đi khắp các tỉnh thành trên cả nước khám chữa bệnh miễn phí và quyết tâm thực hiện việc này suốt quãng đời còn lại của mình.

lương y nguyễn thượng minh

Lương y Nguyễn Thượng Minh – người có công giúp hàng ngàn người thoái khỏi bệnh xương khớp.
(Ảnh được scan từ “Nguyễn Thượng Minh tập ký truyện”)

Lương y Nguyễn Thượng Minh sinh ra trong một gia đình gốc Huế có truyền thống bốc thuốc chữa bệnh cứu người. Ông nội của Lương y chính là Nguyễn Thượng Trác Ngự y trong Thái y viện triều Nguyễn, phụ trách khám chữa bệnh cho Vua, hoàng thân quốc thích, cung tần mỹ nữ và các quan lại trong triều. Ngự y Nguyễn Thượng Trác luôn được trọng dụng và kính nể. Không chỉ có tài, ông còn có đức tính khiêm tốn và chịu khó học hỏi từ các bậc danh y, nghiên cứu thêm y thuật, dược thảo và áp dụng trong chữa trị nhiều loại bệnh khác nhau. Có nhiều bài thuốc quý, nhiều bệnh án đã được ông ghi chép lại cẩn thận nhằm mục đích lưu truyền lại cho thế hệ sau, trong đó nổi bật nhất là hai bài thuốc chữa bệnh xương khớp Thái Y Tọa Cốt PhongThái Y Phục Cốt Vương.

Đến đời Lương y Nguyễn Thượng Bình (chính là cha ruột của Lương y Nguyễn Thượng Minh), biến cố lịch sử xảy ra, Lương y Bình không thể toàn tâm ý để nối nghiệp cha, ông đi theo tiếng gọi của tổ quốc, tham gia kháng chiến chống thực dân Pháp. Ông Bình tham gia kháng chiến tại ATK Định Hóa – Thái Nguyên với nhiệm vụ ban đầu là cầm súng chiến đấu. Nhưng sau đó không lâu, nhận ra tài chữa bệnh đặc biệt của ông, cộng với tình huống cấp thiết lúc bấy giờ, ông được chỉ huy giao trọng trách về quân y, có nhiệm vụ khám chữa bệnh cho các chiến sĩ. Thời ấy lương thực và thuốc men đều thiếu đủ đường, người lính quân y Nguyễn Thượng Bình đã không ngại khó khăn gian khổ, đi vào tận rừng sâu để tìm kiếm và thu hái những loại dược thảo, chế thành bài thuốc giúp cho hàng trăm chiến sĩ vượt qua bệnh tật và lành vết thương.

Trong thời gian này, ngoài chữa bệnh cho đồng đội, ông Bình cũng tranh thủ chữa bệnh cho người dân quanh vùng. “Quân với dân như nước với cá”, tình quân dân thắm thiết là vậy, nên khi thấy trong bản làng nơi đơn vị đóng quân có nhiều người già khổ sở, đau đớn vì bệnh xương khớp, ông liền vận dụng hai bài thuốc đã được cha truyền lại là Thái Y Tọa Cốt Phong và Thái Y Phục Cốt Vương để chữa bệnh cho họ. Cái khó duy nhất là do đặc điểm vùng miền nên ở ngoài Bắc không có một số vị thuốc như trong miền Trung, để khắc phục điều này, ông tìm kiếm những vị thuốc thay thế có tác dụng chữa bệnh tương đương.

Đây cũng là quãng thời gian Lương y Thượng Bình khám phá ra được rất nhiều vị thuốc quý, những bài thuốc hay từ đồng bào dân tộc miền Việt Bắc. Ông tự mày mò nghiên cứu, chắt lọc tinh hoa từ những bài thuốc này với bài thuốc của cha để lại nhằm nâng cao hơn hiệu quả chữa bệnh xương khớp và phù hợp với cơ địa của nhiều người ở sinh sống tại các vùng đất khác nhau.

Những cụ ông, cụ bà hay ngay cả những bệnh nhân trẻ tuổi, khi là thấp khớp, khi là thoát vị đĩa đệm, thoái hóa… tất cả đều được người lính quân y tận tình chữa bệnh, sức khỏe xương khớp được cải thiện, hết đau nhức khớp xương, đi lại vận động đều tốt hơn. Họ biết ơn và gọi ông với cái tên thân mật “Lương y Bình Huế (chữ “Huế” nhằm chỉ quê hương ông).

Sau này khi chiến tranh chống Pháp kết thúc, vốn gắn bó với Định Hóa suốt bao nhiêu năm, được người dân yêu quý, Lương y Bình ở lại mảnh đất này, hành nghề bốc thuốc chữa bệnh và lấy vợ là người dân tộc Tày. Ông có tất cả 3 người con, 2 gái 1 trai. Người con trai ấy không ai khác chính là Lương y Nguyễn Thượng Minh.

Từ nhỏ, cậu bé Minh đã được cha dẫn theo đi hái thuốc trong rừng, hướng dẫn cách nhận biết các vị thuốc và cách sơ chế vị thuốc, bào chế bài thuốc sao cho đúng và hiệu quả với từng người bệnh. Vốn có tư chất thông minh lại ham học hỏi và đam mê với nghề thuốc truyền thống của gia đình, cậu bé Minh nhanh chóng ghi nhớ tất cả những gì mà cha truyền đạt. Không những vậy, cậu còn chịu khó học thêm chữ Hán để có thể hiểu hết từng câu chữ trong những cuốn sách y thuật mà ông nội – Ngự y Nguyễn Thượng Trác để lại.

Người nhân rộng bài thuốc ra cộng đồng

Hai cha con Lương y thời ấy chủ yếu chữa bệnh cho người dân quanh vùng, tiếng lành đồn xa, có nhiều người từ khắp nơi cũng tìm về để cắt thuốc chữa bệnh, đông nhất vẫn là bệnh nhân xương khớp. Rồi không gian bé nhỏ của căn nhà không đủ chỗ để đón tiếp hàng chục lượt bệnh nhân mỗi ngày, Lương y Thượng Minh đã mạnh dạn thành lập nhà thuốc Đông y Dược Thái Y Viện. Sau này khi người cha là Lương y Nguyễn Thượng Bình qua đời, một mình Lương y Thượng Minh chèo lái nhà thuốc gia truyền, tiếp nối nghiệp chữa bệnh cứu người và viết nên những trang sử cao quý của dòng họ.

Trong suốt cuộc đời mình, chưa kể những loại bệnh khác, chỉ tính riêng bệnh nhân xương khớp ước tính đã có hơn 20 nghìn lượt người được Lương y Thượng Minh chữa trị thành công. Bệnh nhân xương khớp của ông ở khắp mọi miền tổ quốc, có người ở ngay gần nhà ông nhưng cũng có những người lặn lội từ đất mũi Cà Mau xa xôi; có những người già trên 70 tuổi nhưng cũng có những thanh niên mới ngoài đôi mươi… Chỉ với hai bài thuốc Thái Y Tọa Cốt Phong và Thái Y Phục Cốt Vương cùng tài năng và tâm đức của mình, ông đã giúp cho họ thoát khỏi hoàn toàn các chứng đau đớn, bất tiện do bệnh mang lại.

lương y nguyễn thượng minh

Lương y Nguyễn Thượng Minh bắt mạch chữa bệnh cho dân.
(Ảnh được scan từ “Nguyễn Thượng Minh tập ký truyện”)

Trong một lần dự hội thảo Đông y, có người thắc mắc vì sao cùng chữa bệnh xương khớp mà dòng họ Nguyễn Thượng lại có tận hai bài thuốc khác nhau. Lương y khi đó mới chia sẻ: “Cũng rất nhiều người hỏi tôi câu này, bệnh xương khớp thuộc chứng “Tý”, “Thống” với các nguyên nhân và thể bệnh khác nhau, rất đa dạng. Có thể bệnh liên quan đến các khớp xương, nhưng cũng có thể bệnh liên quan đến phần cân, cơ. Trước kia Ngự y Thái y viện triều Nguyễn là Nguyễn Thượng Trác, ông nội tôi đã nắm bắt được điều này và cụ đã chia thành hai bài thuốc chữa xương khớp khác nhau để phù hợp với từng thể bệnh xương khớp nhằm cho kết quả trị bệnh cao nhất”.

Lúc đã cận kề ở tuổi “Thất thập cổ lai hy”, Lương y Nguyễn Thượng Minh vẫn ngày ngày vào rừng hái thuốc và miệt mài khám chữa bệnh cho hàng chục lượt bệnh nhân. Khi sắp xếp được thời gian ít ỏi, ông lại tranh thủ tham gia các hoạt động của Hội Đông y huyện, tỉnh nhà và một số vùng lân cận để giao lưu học hỏi và trau dồi thêm kinh nghiệm. Ông quan niệm, kiến thức là vô hạn, Đông y còn rất nhiều điều bản thân ông chưa khám phá được hết, hai bài thuốc của gia đình ông được đánh giá là hai trong số những bài thuốc chữa xương khớp hiệu quả nhất hiện nay nhưng ông vẫn hết sức khiêm tốn.

Bên cạnh đó, ông còn đau đáu một nỗi niềm, đó là tuổi đã cao mà không có người kế nghiệp (hai người con của Lương y đều sinh sống tại nước ngoài). Lượng bệnh nhân tìm đến ông vẫn ngày một đông nhưng ông sợ cứ như thế này sẽ không đủ sức khỏe và thời gian để chữa bệnh cho tất cả mọi người.

Có nhiều đơn vị ngỏ ý muốn hợp tác với ông để nhân rộng hai bài thuốc quý đến với nhiều đối tượng bệnh nhân hơn. Ông thấy đó là ý kiến hay nhưng rất cân nhắc trước những lời mời này. Ông muốn tìm một đơn vị thực sự uy tín, bởi Lương y muốn bài thuốc được nhân rộng và điều trị cho nhiều người bệnh hơn nhưng không nên bị thương mại hóa quá, sẽ mất đi giá trị và hồn cốt thực sự của bài thuốc mà hai thế hệ trước ông đã gìn giữ.

Cuối cùng, sau khi tìm hiểu kỹ lưỡng, Lương y Nguyễn Thượng Minh đã quyết định chọn Viện Sưu tầm và Nghiên cứu Nam dược Việt Nam để chuyển giao hai bài thuốc cùng những kinh nghiệm quý báu của bản thân trong suốt gần 60 năm gắn bó với nghề thuốc.

Sau khi các bước chuyển giao thành công, các chuyên gia và bác sĩ xương khớp học của Viện này đã tiến hành nghiên cứu lại, hoàn thiện hơn bài thuốc nhưng trên tinh thần vẫn giữ nguyên vẹn những gì tinh túy nhất của hai bài thuốc gốc và sau đó đưa vào ứng dụng rộng rãi trong điều trị các bệnh lý xương khớp, cột sống, đau dây thần kinh, đau vai gáy… Còn bản thân Lương y Nguyễn Thượng Minh, như phần đầu bài đã nêu, giờ này ông đang thực hiện tâm nguyện cuối cùng của cuộc đời mình – rong ruổi đến nhiều miền của Tổ quốc để thực hiện nhiều chương trình thiện nguyện, khám chữa bệnh miễn phí giúp người nghèo. Có một người thầy thuốc như thế, tài cao và tâm đức sáng ngời!

64 Bình luận

Trả lời

Thư điện tử của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *